Адамдардын арасында кеңири жайылган, бирок Аллах Тааланын алдында ширк болуп эсептелген бир канча иш-аракеттер бар

  1. Аллахтан башкага курмандык чалуу

Күмбөздөргө, мазарларга же кабырларга барып курмандык чалуу. Бул иш-аракеттер жалгыз Аллах Таала үчүн гана кылынышы керек. Аллах Таала айтты:

فصل لربك وانحر

«Раббиң үчүн намаз оку жана курмандык чал». (Каусар сүрөөсү: 2-аят)

Мына ушул жерде Пайгамбарыбыз, саллаллаху алейхи уа саллам, өзүнүн үммөтүн кабырларды сыйынуучу жай кылуудан тыйган. Анткени бул нерседе адамдар аша чабуучулук кылып бара-бара ширкке алып барышы мүмкүн. Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам, айтты:

ألا فلا تتخذوا القبورَ مساجدَ, إني أنهاكم عن ذلك

«Кабырларды сыйынуучу жайларга айлантпагыла! Мен силерди мындай кылууңарды тыямын». (Сахих Муслим)

Ошол сыяктуу эле ким Аллахтан башка нерсе үчүн намаз окуса же башкага сажда кылса, анда ал ширк кылыптыр. Ошондой эле Аллах Тааладан башканын атын айтып жандык сойсо да ширк кылган болот.

 

  1. Аллах Тааладан башка нерсе менен касам ичүү

Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам, айткан:

مَن حلفَ بغيرِ اللهِ فقد أشركَ

« Кимде-ким Аллахтан башка нерсе менен касам ичсе, анда ал ширк кылыптыр». (Муснад Ахмад)

Ата-энем өлүп кетсин, нан урсун, туз уруп кетсин ж.б.у.с. нерселер менен касам ичүү ширк болуп саналат. Кимде-ким касам иче турган болсо, анда Аллахтын аты менен гана касам ичсин. Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам, айткан:

من كان حالفًا فليحلفْ باللهِ أو لِيصمُتْ

«Кимде-ким касам иче турган болсо, Аллах менен касам ичсин же болбосо унчукпасын». (Сахих Бухари)

 

  1. Риякерлик

Риякерлик деген – адам кандай гана иш кылбасын, ал үчүн адамдардын мактоосун каалайт жана аны эл көрсүн үчүн кылат. Мисалы, баланча адам аалым, илимдүү, такыба деп айтыш үчүн илим алат, же аны берешен деп айтсын деген максатта садака берет, же ал элге көрүнүш үчүн намаз окуйт ж.б. Рия кылуу эң коркунучтуу күнөөлөрдүн бири. Анткени Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам:

إن أخوفَ ما أخاف عليكُم : الشركُ الأصغرُ، قالوا : يا رسولَ اللهِ وما الشركُ الأصغرُ ؟ ‍ قال : الرياءُ

«Чындыгында, мен силер үчүн корккон нерселердин эң коркунучтуусу – бул кичине ширк»,– деп айтканда, сахабалар: «Оо, Аллахтын Элчиси! Кичине ширк деген эмне?» – деп сурашты. Ошондо Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам: «Риякерлик»,– деп жооп берди». (Мишкатул Масобих)

 

  1. Тумар жана башка ушуга окшогон нерселерди тагынуу

Көз тийүүдөн жана көрө албастыктан сактайт деп көз мончок тагынуу, же жамандыктан сактайт, же ийгилик алып келет деп тумар тагынуу же айбанаттардын тырмагын пайда берет деген ишенимде тагынуу ширк болуп эсептелет. Пайгамбар, саллаллаху алейхи уа саллам, айткан:

من علَّق تميمةً فقد أشركَ

«Кимде-ким тумар тагынса, ал ширк кылыптыр». (Сахих аль-Жаамиъ)

 

Мына ушул нерселерди ар бир мусулман билүүсү зарыл. Муну билүү менен ал чоң ширктен да, кичине ширктен да сактанат. Эгерде ким чоң ширк кылып, бирок тообо кылбай бул дүйнөдөн өтүп кетсе, анда анын күнөөсү кечирилбейт жана анын кылган бардык ибадаттары жокко чыгарылат. Мисалы, окуган намаздары, кармаган орозолору, кылган ажылыктары жана башка бардык жакшы иштери жок болуп кетет жана ал тозокто түбөлүк калат. Аллах Таала айтты:

لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ

«Аллахка ант! Эгерде ширк кылсаң, анда бардык амалдарың сөзсүз жок болот жана анык зыян тартуучулардан болосуң». (Зумар сүрөөсү: 65-аят)    

Ал эми башка бир аятта Аллах Таала айтат:

إِنَّ اللَّهَ لَا يَغْفِرُ أَن يُشْرَكَ بِهِ

«Чындыгында, Аллах Өзүнө ширк кылынышын кечирбейт». (Ниса сүрөөсү: 48-аят)       

Ал эми кичине ширкти дайыма кылуу чоң ширкке алып барат. Мына ошондуктан кичине ширктин күнөөсү башка чоң күнөөлөрдөн да оор. Мына ошондуктан ар бир мусулман бул күнөөлөрдү кылбаганга аракет кылып, Аллахтан аны ширктен сактоосун дайым сурашы зарыл. Пайгамбарыбыз, саллаллаху алейхи уа саллам, өзүнүн сахабаларына ширктен сактанууну кантип сурашты үйрөтүп, мындай деп айткан:
«Аллахумма иннии аъуузу бика ан ушрика бика уа ана аъламу, уа астагфирука лимаа лаа аъламу»

Мааниси: «Оо, Аллах! Билип туруп Сага бир нерсени ‎ширк кылуумдан сактооңду сураймын! Ал эми билбей кылган (ширктеримден) Сенден кечирим сураймын!»  (“Адабул Муфрад”, Бухари)

Мусулман бир тууган! Ар бирибиз мына ушул айтылгандарды өзүбүздүн жакындарыбызга түшүндүрүп айтып, аларды түбөлүк тозоктон куткарып калалы.

Макаланын автору: Сыдыгалиев Бакыт